اقامت از طریق تولد فرزند در هلند

تولد فرزند در هلند به‌تنهایی باعث دریافت اقامت یا تابعیت هلندی برای والدین نمی‌شود. وضعیت تابعیت و اقامت کودک نیز به شرایط والدین و رابطه حقوقی آن‌ها با کودک بستگی دارد؛ بنابراین محل تولد، اقامت و تابعیت باید از یکدیگر تفکیک شوند.

خلاصه توضیحات این صفحه را بشنوید:

 

وضعیت والدین	وضعیت کودک بعد از تولد	آیا تولد باعث اقامت والدین می‌شود؟	وضعیت تابعیت کودک
والدین غیرهلندی دارای اقامت هلند	در صورت نداشتن تابعیت هلندی، امکان درخواست اقامت برای کودک وجود دارد	خیر، صرف تولد کافی نیست	معمولاً تولد در هلند به‌تنهایی تابعیت هلندی ایجاد نمی‌کند
یکی از والدین هلندی	ممکن است کودک از بدو تولد هلندی باشد، بسته به شرایط قانونی	خیر به‌صورت خودکار؛ وضعیت والد غیرهلندی جداگانه بررسی می‌شود	در شرایط مشخص، کودک از بدو تولد هلندی می‌شود
والدین فاقد اقامت هلند	تولد در هلند به‌تنهایی برای کودک حق اقامت ایجاد نمی‌کند	خیر	صرف تولد در خاک هلند تابعیت خودکار ایجاد نمی‌کند
والد هلندی + کودک هلندی	کودک ممکن است از بدو تولد تابعیت هلندی داشته باشد	در شرایط خاص، والد غیرهلندی می‌تواند بر اساس رابطه با کودک برای حق اقامت اقدام کند	تابعیت کودک وابسته به شرایط قانونی تابعیت والدین است

نکته مهم: طبق اطلاعات فعلی IND، اگر کودکی در هلند متولد شود، تابعیت هلندی نداشته باشد و هنوز مجوز اقامت نداشته باشد، در صورت احراز شرایطی مانند زندگی در هلند برای کودک و والد از زمان تولد و داشتن اقامت معتبر والد یا هلندی‌ شدن او، برای کودک مسیر مشخصی جهت دریافت مجوز اقامت وجود دارد.

از طرف دیگر، اگر کودک هلندی باشد، موضوع اقامت والد غیرهلندی می‌تواند وارد مسیر متفاوتی شود. یکی از مهم‌ترین مسیرهای مرتبط، مقررات موسوم به Chavez است که IND برای والد یا فردی که عملاً از کودک خردسال هلندی مراقبت می‌کند، شرایط مشخصی مانند وابستگی شدید کودک و مسئولیت واقعی در نگهداری و تربیت او تعیین کرده است.

همچنین تابعیت هلندی بر اساس اصل خاک صرف اعطا نمی‌شود. طبق مقررات IND، در بسیاری از موارد تابعیت کودک از تابعیت والدین و شرایط رابطه خانوادگی ناشی می‌شود و حتی در مقررات تابعیت، صراحتاً آمده است که برای برخی حالت‌های انتقال تابعیت، محل تولد کودک در هلند یا خارج از هلند تفاوتی ایجاد نمی‌کند.

در ادامه، ابتدا تفاوت میان تولد فرزند، اقامت کودک و اقامت والدین را بررسی می‌کنیم و سپس شرایط تابعیت و مسیرهای اقامتی هرکدام را جداگانه توضیح می‌دهیم.

آیا با تولد فرزند در هلند اقامت می‌گیریم؟

خیر. تولد فرزند در هلند به‌تنهایی برای پدر یا مادر اقامت هلند ایجاد نمی‌کند. در قوانین هلند باید سه موضوع جدا از هم بررسی شود: محل تولد کودک، تابعیت کودک و حق اقامت کودک یا والدین. حتی برای خود کودک نیز تولد در هلند به‌تنهایی به معنی دریافت خودکار تابعیت یا اقامت نیست.

تفاوت تولد، اقامت و تابعیت

هلند از کشورهایی نیست که صرفاً بر اساس اصل خاک (Jus Soli)، هر کودکی را که در قلمرو آن متولد شود شهروند خود بداند. طبق اطلاعات رسمی IND، کودک در شرایط مشخصی از طریق تابعیت والدین می‌تواند از زمان تولد هلندی باشد؛ برای مثال، در حالت معمول اگر مادر هنگام تولد کودک هلندی باشد، کودک نیز به‌طور خودکار تابعیت هلندی دریافت می‌کند. در برخی شرایط دیگر نیز تابعیت از پدر هلندی یا از سابقه اقامت والدین در پادشاهی هلند منتقل می‌شود. محل تولد کودک در این قواعد به‌تنهایی تعیین‌کننده نیست.

از طرف دیگر، اگر کودک در هلند متولد شود اما تابعیت هلندی نداشته باشد، در صورت احراز شرایط IND می‌توان برای او درخواست اقامت کرد. برای این مسیر، کودک باید در هلند متولد شده باشد، عضو خانواده باشد، از زمان تولد همراه والد مربوطه در هلند زندگی کرده باشد و والد اسپانسر دارای اقامت معتبر باشد یا پس از تولد کودک هلندی شده باشد.

بنابراین نمی‌توان این دو موضوع را با هم یکی دانست: اقامت کودک متولد هلند، حق اقامت والدین را به‌صورت خودکار ایجاد نمی‌کند. حتی اگر کودک بعد از تولد مجوز اقامت دریافت کند، این مجوز مربوط به وضعیت خود کودک است و شرایط اقامت پدر و مادر باید جداگانه بررسی شود. IND برای کودک متولد هلند نیز مجوز Type I، یعنی اقامت موقت عادی صادر می‌کند؛ اعتبار آن بسته به وضعیت اقامتی اسپانسر می‌تواند متفاوت باشد.

پس چه زمانی تولد فرزند می‌تواند برای اقامت والد مهم شود؟

شرایط زمانی متفاوت می‌شود که کودک تابعیت هلندی داشته باشد. در این حالت، والد غیرهلندی ممکن است در شرایط خاص بتواند بر اساس رابطه و وابستگی خود به کودک برای حق اقامت اقدام کند. یکی از مسیرهای مهم در این زمینه، رویه موسوم به Chavez است. IND برای این مسیر، از جمله وجود رابطه خانوادگی با کودک زیر ۱۸ سال، زندگی کودک در هلند و وابستگی شدید کودک به والد را بررسی می‌کند. بنابراین صرف اینکه فرد پدر یا مادر یک کودک هلندی است، به‌تنهایی به معنای دریافت اقامت نیست.

این تفاوت برای خانواده‌های ایرانی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا اگر هیچ‌یک از والدین تابعیت هلندی نداشته باشند، صرف تولد کودک در خاک هلند معمولاً نه برای کودک تابعیت هلندی ایجاد می‌کند و نه برای والدین حق اقامت به وجود می‌آورد. مسیر قانونی باید بر اساس وضعیت اقامتی و تابعیت والدین و شرایط خود کودک بررسی شود.

آیا کودک متولد هلند تابعیت هلندی می‌گیرد؟

تولد در خاک هلند به‌تنهایی باعث دریافت تابعیت هلندی نمی‌شود. برخلاف کشورهایی که اصل خاک در آن‌ها مبنای اعطای تابعیت است، در هلند تابعیت کودک عمدتاً بر اساس وضعیت تابعیت والدین و شرایط قانونی رابطه والد و فرزند تعیین می‌شود. بنابراین برای پاسخ به این سؤال، ابتدا باید وضعیت پدر و مادر در زمان تولد کودک بررسی شود.

تابعیت کودک از طریق والدین

در ساده‌ترین حالت، اگر مادر هنگام تولد کودک تابعیت هلندی داشته باشد، کودک معمولاً از بدو تولد هلندی محسوب می‌شود. تابعیت می‌تواند در شرایط قانونی مشخصی از طریق پدر هلندی نیز به کودک منتقل شود و مقررات مربوط به شناسایی فرزند و رابطه حقوقی والد و کودک در تعیین تابعیت اهمیت دارد. بنابراین صرف اینکه محل تولد، یک بیمارستان یا شهر در هلند باشد، عامل تعیین‌کننده نیست.

برای مثال، اگر یک زوج ایرانی که هیچ‌کدام تابعیت هلندی ندارند، فرزند خود را در آمستردام یا شهر دیگری در هلند به دنیا بیاورند، صرف تولد کودک در هلند باعث هلندی شدن او نمی‌شود. در چنین شرایطی باید ابتدا تابعیت کودک بر اساس قوانین تابعیت والدین و سپس وضعیت اقامتی او طبق مقررات هلند بررسی شود.

چه زمانی کودک می‌تواند از بدو تولد هلندی باشد؟

اگر یکی از والدین یا هر دو والد هلندی باشند، شرایط متفاوت است. در این حالت، تابعیت کودک می‌تواند از طریق والد هلندی منتقل شود؛ اما جزئیات قانونی به وضعیت پدر و مادر، نحوه اثبات رابطه خانوادگی و شرایط موجود در زمان تولد بستگی دارد. به همین دلیل نمی‌توان صرفاً با عبارت «یکی از والدین هلندی است» درباره تمام پرونده‌ها نتیجه یکسانی داد.

از طرف دیگر، اقامت هلند با تابعیت هلند یکی نیست. ممکن است کودکی تابعیت هلندی نداشته باشد اما بر اساس شرایط خانوادگی و اقامتی، برای او مجوز اقامت صادر شود. IND برای کودک متولد هلند که تابعیت هلندی ندارد، مسیر مشخصی برای دریافت اقامت در نظر گرفته است؛ از جمله اینکه کودک در هلند متولد شده باشد، عضو خانواده باشد، از زمان تولد در هلند اقامت اصلی داشته باشد و والد مربوطه دارای اقامت معتبر باشد یا پس از تولد کودک هلندی شده باشد.

در نتیجه، برای یک خانواده غیرهلندی باید دو سؤال جداگانه پاسخ داده شود:

موضوع	نتیجه
آیا تولد در هلند به‌تنهایی تابعیت هلندی ایجاد می‌کند؟	خیر
آیا کودک غیرهلندی متولد هلند می‌تواند اقامت دریافت کند؟	در صورت احراز شرایط IND، بله
آیا اقامت کودک به‌طور خودکار برای والدین اقامت ایجاد می‌کند؟	خیر
اگر کودک هلندی باشد، آیا والد غیرهلندی هیچ مسیری برای اقامت ندارد؟	خیر؛ در شرایط خاص، از جمله مسیر Chavez، امکان بررسی حق اقامت وجود دارد

بنابراین تابعیت کودک و اقامت والدین دو پرونده متفاوت هستند. در پرونده‌ای که کودک هلندی است، مسیر اقامت والد غیرهلندی می‌تواند اهمیت ویژه‌ای پیدا کند؛ اما IND برای مسیر Chavez شرایط مشخصی مانند رابطه والد و کودک، زندگی کودک در هلند و وابستگی شدید کودک به والد را بررسی می‌کند.

شرایط اقامت کودک متولد هلند

برای کودکی که در هلند متولد شده اما تابعیت هلندی ندارد، تولد در این کشور می‌تواند مبنای یک مسیر مشخص برای دریافت اقامت باشد؛ اما این اقامت مشروط است و صرفاً با ثبت تولد ایجاد نمی‌شود. طبق آخرین اطلاعات IND در ژوئیه ۲۰۲۶، کودک باید عضو خانواده باشد، از زمان تولد در هلند اقامت اصلی داشته باشد و والدِ اسپانسر دارای اقامت معتبر باشد یا پس از تولد کودک، تابعیت هلندی گرفته باشد.

تولد کودک در هلند

اولین شرط این مسیر این است که کودک در هلند متولد شده باشد و در زمان درخواست هنوز مجوز اقامت نداشته باشد. اگر کودک تابعیت یکی از کشورهای اتحادیه اروپا، منطقه اقتصادی اروپا یا سوئیس را داشته باشد، اصولاً به این مجوز اقامت نیاز ندارد و مسیر متفاوتی خواهد داشت.

تعلق کودک به خانواده

کودک باید عضو خانواده والد یا والدینی باشد که بر اساس وضعیت اقامتی خود در هلند زندگی می‌کنند. در واقع این مسیر برای ایجاد وضعیت اقامتی کودک در کنار خانواده‌ای است که خودش مبنای قانونی برای اقامت در هلند دارد؛ نه مسیری که از طریق آن خانواده‌ای بدون وضعیت اقامتی، صرفاً با تولد فرزند بتواند اقامت بگیرد.

اقامت اصلی کودک و والد در هلند از زمان تولد

یکی از شروط مهم IND این است که والد و کودک از زمان تولد کودک در هلند اقامت اصلی داشته باشند. بنابراین این مسیر با حالتی که والدین خارج از هلند زندگی می‌کنند و صرفاً برای تولد فرزند وارد هلند می‌شوند، تفاوت اساسی دارد.

این نکته برای متقاضیانی که موضوع را با عنوان «اقامت از طریق تولد فرزند در هلند» جست‌وجو می‌کنند اهمیت زیادی دارد؛ زیرا عبارت مذکور ممکن است این تصور را ایجاد کند که تولد کودک می‌تواند خودش مبنای مهاجرت به هلند باشد، در حالی که مقررات IND چنین نتیجه‌ای را تأیید نمی‌کند.

داشتن اقامت معتبر توسط والد

والدی که اسپانسر کودک است باید مجوز اقامت معتبر در هلند داشته باشد. در مقررات فعلی، اگر والد پس از تولد کودک تابعیت هلندی گرفته باشد نیز امکان استفاده از این مسیر وجود دارد.

در این درخواست، والدِ اسپانسر همان والدی است که کودک همراه او در هلند زندگی می‌کند و نام او به‌عنوان اسپانسر روی مجوز اقامت کودک درج می‌شود.

مدارک هویتی و مسافرتی

IND در حالت عادی ارائه پاسپورت یا مدرک مسافرتی معتبر والد و کودک را نیز در نظر می‌گیرد. با این حال، اگر تمام شرایط اصلی پرونده احراز شده باشد، نداشتن پاسپورت یا مدرک مسافرتی برای خود کودک لزوماً به رد درخواست منجر نمی‌شود.

بنابراین شرایط اصلی این مسیر را می‌توان به شکل زیر خلاصه کرد:

شرط	وضعیت موردنیاز
محل تولد	کودک در هلند متولد شده باشد
تابعیت کودک	کودک تابعیت هلندی نداشته باشد
وضعیت اقامت	کودک هنوز مجوز اقامت نداشته باشد
زندگی در هلند	والد و کودک از زمان تولد در هلند اقامت اصلی داشته باشند
وضعیت والد	والد اسپانسر اقامت معتبر داشته باشد یا پس از تولد کودک هلندی شده باشد
رابطه خانوادگی	کودک عضو خانواده والد باشد
اسپانسر	والدی که کودک با او در هلند زندگی می‌کند، اسپانسر درخواست باشد

در صورت احراز این شرایط، IND برای کودک مجوز اقامت Type I، یعنی اقامت موقت عادی صادر می‌کند. مدت اعتبار آن نیز به وضعیت اقامتی اسپانسر وابسته است: اگر اسپانسر اقامت موقت داشته باشد، تاریخ پایان اقامت کودک با تاریخ پایان اقامت اسپانسر یکسان خواهد بود؛ اگر اسپانسر شهروند هلند یا دارنده اقامت دائم باشد، اقامت کودک معمولاً ۵ ساله خواهد بود.

این مسیر را باید از اقامت والدین به دلیل داشتن فرزند هلندی جدا کرد. در حالت دوم، اگر کودک تابعیت هلندی داشته باشد، شرایط متفاوتی تحت رویه Chavez وجود دارد که از جمله وابستگی شدید کودک به والد و نقش واقعی والد در مراقبت و تربیت کودک را بررسی می‌کند.

شرایط اقامت والدین از طریق فرزند در هلند

داشتن فرزند در هلند را باید از دو حالت کاملاً متفاوت جدا کرد: اقامت کودک متولد هلند و اقامت والد به دلیل داشتن فرزند هلندی. در حالت اول، کودک غیرهلندی ممکن است در صورت داشتن شرایط IND مجوز اقامت بگیرد؛ اما در حالت دوم، اگر کودک تابعیت هلندی داشته باشد، والد غیرهلندی ممکن است در شرایط خاص بتواند از مسیر موسوم به Chavez برای دریافت حق اقامت اقدام کند.

آیا والد غیرهلندی می‌تواند به دلیل داشتن فرزند هلندی اقامت بگیرد؟

در برخی شرایط بله، اما نه صرفاً به دلیل والد بودن. IND برای اقامت والد یا شخصی که عملاً نقش والد را برای یک کودک هلندی زیر ۱۸ سال ایفا می‌کند، شرایط مشخصی تعیین کرده است. این مسیر زمانی اهمیت پیدا می‌کند که ادامه زندگی کودک در هلند به حضور والد وابسته باشد.

برای بررسی این مسیر، از جمله موارد زیر اهمیت دارند:

• کودک کمتر از ۱۸ سال داشته باشد.
• کودک تابعیت هلندی داشته باشد.
• متقاضی رابطه خانوادگی یا رابطه والدینی قابل قبول با کودک داشته باشد.
• کودک در هلند زندگی کند یا قرار باشد همراه والد در هلند زندگی کند.
• میان کودک و والد، وابستگی شدید (heavily dependent) وجود داشته باشد.
• متقاضی واقعاً در مراقبت و نگهداری از کودک نقش داشته باشد.

IND حتی برای برخی اشخاص غیر از والد بیولوژیک، مانند ناپدری، والد سرپرست یا فرد دیگری که نقش والد را ایفا می‌کند، امکان بررسی این مسیر را در نظر گرفته است؛ بنابراین صرف عنوان «پدر» یا «مادر» تنها معیار پرونده نیست.

نقش حضانت و مراقبت واقعی از کودک

در پرونده‌های مرتبط با Chavez، موضوع فقط شناسنامه یا اثبات رابطه بیولوژیک نیست. یکی از محورهای اصلی، وابستگی کودک به متقاضی است. IND بررسی می‌کند که آیا کودک به اندازه‌ای به حضور و مراقبت این شخص وابسته است که در صورت نپذیرفتن حق اقامت او، عملاً مجبور به ترک قلمرو اتحادیه اروپا شود یا خیر.

به همین دلیل، داشتن فرزند هلندی نباید به شکل یک فرمول ساده «فرزند هلندی = اقامت والد» معرفی شود. هر پرونده باید بر اساس رابطه خانوادگی، محل زندگی کودک، میزان وابستگی و نقش واقعی متقاضی در زندگی کودک بررسی شود.

اقامت از طریق فرزند با اقامت از طریق تولد فرزند متفاوت است

این دو مفهوم گاهی در سایت‌ها با یکدیگر اشتباه گرفته می‌شوند:

وضعیت	نتیجه احتمالی
کودک در هلند متولد شده و والدین غیرهلندی دارای اقامت هستند	ممکن است برای کودک، در صورت احراز شرایط، اقامت درخواست شود
کودک در هلند متولد شده اما هیچ‌کدام از والدین وضعیت اقامتی لازم را ندارند	تولد به‌تنهایی برای کودک یا والدین اقامت ایجاد نمی‌کند
کودک تابعیت هلندی دارد و والد غیرهلندی است	در شرایط خاص، مسیر Chavez برای حق اقامت والد قابل بررسی است
والد فقط به دلیل تولد فرزند در هلند درخواست اقامت می‌کند	تولد به‌تنهایی مبنای کافی برای اقامت نیست

IND برای کودک متولد هلند یک مسیر مشخص با عنوان Residence permit for child born in the Netherlands دارد و در صفحه رسمی خود تصریح می‌کند که کودک باید در هلند متولد شده باشد، عضو خانواده باشد، از زمان تولد در هلند اقامت اصلی داشته باشد و والد مربوطه اقامت معتبر داشته باشد یا پس از تولد کودک هلندی شده باشد.

در مقابل، مسیر Chavez مخصوص شرایطی است که کودک هلندی زیر ۱۸ سال است و وابستگی شدید او به والد یا مراقب غیرهلندی می‌تواند مبنای حق اقامت قرار گیرد.

بنابراین برای یک خانواده ایرانی، پاسخ به سؤال «آیا با تولد فرزند در هلند اقامت می‌گیریم؟» بدون دانستن وضعیت اقامتی و تابعیت پدر و مادر و همچنین تابعیت کودک، پاسخ واحدی ندارد. صرف تولد در بیمارستان هلندی، هیچ‌کدام از این مسیرها را به‌صورت خودکار فعال نمی‌کند.

اقامت از طریق تولد فرزند برای والدین ایرانی

برای والدین ایرانی، مهم‌ترین نکته این است که ایرانی بودن والدین به‌خودی‌خود مسیر اقامتی ویژه‌ای ایجاد نمی‌کند. اگر هیچ‌یک از والدین هلندی نباشند، تولد فرزند در هلند معمولاً باعث هلندی‌شدن کودک یا ایجاد حق اقامت برای پدر و مادر نمی‌شود؛ بلکه ابتدا باید وضعیت اقامتی خود والدین و سپس وضعیت اقامت کودک بررسی شود.

اگر والدین ایرانی اقامت هلند داشته باشند

فرض کنیم پدر و مادر ایرانی با یک اقامت معتبر، مثلاً تحصیلی یا کاری، در هلند زندگی می‌کنند و فرزندشان در هلند متولد می‌شود. در این حالت، تولد کودک به‌تنهایی تابعیت هلندی ایجاد نمی‌کند، اما اگر کودک تابعیت هلندی نداشته باشد، می‌توان در صورت وجود شرایط IND برای او مجوز اقامت کودک متولد هلند درخواست کرد.

در این مسیر، از جمله باید ثابت شود که والد و کودک از زمان تولد در هلند زندگی کرده‌اند و والد اسپانسر دارای اقامت معتبر است. اگر اقامت اسپانسر موقت باشد، اعتبار اقامت کودک نیز معمولاً تا تاریخ پایان اقامت اسپانسر خواهد بود؛ اگر اسپانسر شهروند هلند یا دارای اقامت دائم باشد، اقامت کودک می‌تواند پنج‌ساله صادر شود.

بنابراین، تولد فرزند باعث تغییر خودکار نوع اقامت پدر یا مادر نمی‌شود. برای مثال، اگر مادر با اقامت تحصیلی در هلند باشد، تولد فرزند به‌تنهایی اقامت تحصیلی او را به اقامت دائم یا اقامت خانوادگی تبدیل نمی‌کند.

اگر هیچ‌ یک از والدین اقامت هلند نداشته باشند

این حالت کاملاً متفاوت است. اگر یک زوج ایرانی صرفاً برای تولد فرزند وارد هلند شوند و هیچ‌کدام از آن‌ها مبنای قانونی اقامت در هلند نداشته باشند، نمی‌توان با تکیه بر تولد کودک برای خانواده اقامت ایجاد کرد.

شرایط رسمی IND برای اقامت کودک متولد هلند شامل این است که والد و کودک از زمان تولد در هلند اقامت اصلی داشته باشند و والد اسپانسر اقامت معتبر داشته باشد یا بعد از تولد کودک، شهروند هلند شده باشد. بنابراین این مسیر برای ایجاد یک اقامت جدید از صفر، صرفاً با سفر به هلند برای زایمان، طراحی نشده است. همچنین بخوانید درباره شغل های پردرامد در هلند برای اقدام مهاجرت به این کشور.

اگر کودک تابعیت هلندی داشته باشد

اگر کودک بر اساس شرایط قانونی هلندی باشد، موضوع برای والد غیرهلندی می‌تواند متفاوت شود. در این شرایط، مسیر Chavez قابل بررسی است؛ اما باز هم نتیجه خودکار نیست.

طبق شرایط فعلی IND، متقاضی باید والد یا شخصی باشد که نقش والد را برای کودک هلندی زیر ۱۸ سال ایفا می‌کند، کودک در هلند زندگی کند یا قرار باشد با متقاضی در هلند زندگی کند و کودک به‌شدت به متقاضی وابسته باشد. همچنین متقاضی باید واقعاً در مراقبت و تربیت کودک نقش داشته باشد؛ کمک گهگاهی به نگهداری کودک معمولاً کافی نیست.

نکته مهم دیگر این است که IND در مسیر Chavez حتی وضعیت اقامتی فعلی متقاضی را نیز بررسی می‌کند. طبق صفحه رسمی فعلی، این مسیر برای فردی است که تابعیت اتحادیه اروپا، EEA یا سوئیس را ندارد و اقامت قانونی در هلند یا سایر کشورهای EU/EEA/سوئیس نیز ندارد.

پس برای یک خانواده ایرانی باید بین این دو وضعیت تفاوت گذاشت:

وضعیت خانواده	نتیجه کلی
والدین ایرانی دارای اقامت هلند + تولد کودک در هلند	امکان درخواست اقامت برای کودک، در صورت احراز شرایط
والدین ایرانی بدون اقامت هلند + تولد کودک در هلند	تولد به‌تنهایی برای خانواده اقامت ایجاد نمی‌کند
کودک غیرهلندی متولد هلند	ممکن است تحت شرایط IND اقامت Type I دریافت کند
کودک هلندی + والد ایرانی	در شرایط خاص، مسیر Chavez برای والد قابل بررسی است
تولد کودک در هلند بدون وجود مبنای اقامتی والدین	به‌تنهایی مسیر مهاجرتی برای والدین ایجاد نمی‌کند

مراحل دریافت اقامت برای کودک متولد هلند

اگر کودک در هلند متولد شده و تابعیت هلندی ندارد، بعد از تولد باید ابتدا وضعیت تابعیت و اقامت او مشخص شود. در صورتی که شرایط مسیر اقامت کودک متولد هلند وجود داشته باشد، درخواست نزد IND ثبت می‌شود و در صورت تأیید، برای کودک مجوز اقامت صادر خواهد شد. (ind.nl)

۱. ثبت تولد کودک

اولین اقدام، ثبت رسمی تولد کودک در شهرداری محل تولد (municipality) است. ثبت تولد، سند رسمی تولد کودک را ایجاد می‌کند و اطلاعات والدین و تولد در سوابق مدنی ثبت می‌شود.

اما باید توجه داشت که ثبت تولد با درخواست اقامت تفاوت دارد. ثبت تولد به خودی خود به معنی دریافت اقامت یا تابعیت هلندی نیست.

۲. بررسی وضعیت تابعیت کودک

بعد از ثبت تولد، باید مشخص شود که آیا کودک بر اساس تابعیت والدین، هلندی محسوب می‌شود یا خیر.

اگر کودک هلندی نباشد و در هلند متولد شده باشد، مسیر اقامت «کودک متولد هلند» می‌تواند قابل بررسی باشد. صفحه رسمی IND این مسیر را برای کودکی تعریف می‌کند که در هلند متولد شده، تابعیت هلندی ندارد و هنوز مجوز اقامت ندارد.

۳. بررسی وضعیت اقامتی والدین

در این مرحله باید مشخص شود والد یا والدی که قرار است اسپانسر کودک باشد چه وضعیتی دارد.

طبق مقررات فعلی IND، والد اسپانسر باید اقامت معتبر هلند داشته باشد یا بعد از تولد کودک، شهروند هلند شده باشد. همچنین والد و کودک باید از زمان تولد کودک در هلند اقامت اصلی داشته باشند.

این شرط یکی از مهم‌ترین نکات مقاله است، زیرا نشان می‌دهد این مسیر برای خانواده‌ای که صرفاً برای تولد فرزند وارد هلند شده و مبنای اقامت دیگری ندارد، یک مسیر مستقل برای گرفتن اقامت نیست.

۴. آماده‌سازی مدارک

برای درخواست باید مدارک موردنیاز IND آماده شود. از جمله مدارکی که در صفحه رسمی فعلی IND برای این مسیر ذکر شده است:

• کپی پاسپورت یا مدرک سفر والد؛
• کپی پاسپورت یا مدرک سفر کودک، در صورتی که کودک چنین مدرکی داشته باشد؛
• فرم Declaration by sponsor که توسط والدی که کودک با او زندگی می‌کند تکمیل و امضا می‌شود؛
• در صورت مشمول بودن کودک، مدارک مربوط به وضعیت MVV؛
• برای کودکان ۱۲ ساله یا بالاتر، Antecedents Certificate نیز مطرح است.

البته فهرست مدارک باید بر اساس شرایط واقعی پرونده بررسی شود؛ نمی‌توان یک فهرست ثابت را برای تمام کودکان متولد هلند در نظر گرفت.

۵. ثبت درخواست نزد IND

درخواست اقامت کودک را می‌توان به‌صورت آنلاین یا کتبی نزد IND ثبت کرد. در درخواست، والدی که کودک با او در هلند زندگی می‌کند به‌عنوان اسپانسر معرفی می‌شود.

۶. بررسی درخواست

هزینه فعلی این درخواست برای کودک متولد هلند ۸۵ یورو است و IND اعلام کرده که مهلت تصمیم‌گیری معمولاً ۹۰ روز است. در صورت ناقص بودن پرونده یا وجود شرایط خاص، این مدت می‌تواند تمدید شود.

۷. دریافت مجوز اقامت در صورت تأیید

اگر IND درخواست را تأیید کند، کودک مجوز اقامت دریافت می‌کند. این مجوز در این مسیر از نوع Type I، یعنی اقامت موقت عادی است. مدت اعتبار آن به وضعیت اسپانسر بستگی دارد: اگر اسپانسر اقامت موقت داشته باشد، پایان اعتبار اقامت کودک با پایان اعتبار اقامت اسپانسر یکسان خواهد بود؛ اگر اسپانسر شهروند هلند یا دارای اقامت دائم باشد، مجوز اقامت کودک ۵ سال اعتبار خواهد داشت.

در نتیجه، روند کلی را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

تولد در هلند → ثبت تولد → بررسی تابعیت → بررسی وضعیت اقامت والد → آماده‌سازی مدارک → درخواست نزد IND → تصمیم IND → دریافت اقامت کودک

نکته کلیدی این است که این فرآیند برای تعیین وضعیت اقامت خود کودک است و نباید با مسیر اقامت والد غیرهلندی از طریق فرزند هلندی، یعنی مسیر Chavez، اشتباه گرفته شود. در مسیر Chavez، موضوع اصلی کودک هلندی زیر ۱۸ سال و وابستگی شدید او به والد یا مراقب غیرهلندی است.

مدارک لازم برای اقامت کودک متولد هلند

مدارک موردنیاز به شرایط کودک و والد اسپانسر بستگی دارد، اما IND برای مسیر اقامت کودک متولد هلند مدارک مشخصی را در نظر گرفته است. مهم است که فهرست مدارک را با صفحه رسمی IND تطبیق دهید، چون بسته به سن کودک، وضعیت تابعیت و وضعیت اقامت والد ممکن است مدارک بیشتری لازم باشد.

مدرک	توضیحات
پاسپورت یا مدرک سفر والد	کپی صفحه مشخصات هویتی و صفحاتی که مهرهای سفر در آن‌ها وجود دارد.
پاسپورت یا مدرک سفر کودک	در صورت وجود، ارائه می‌شود؛ با این حال، اگر کودک تمام شرایط اصلی را داشته باشد، نداشتن پاسپورت یا مدرک سفر لزوماً باعث رد درخواست نمی‌شود.
مدرک تولد کودک	برای اثبات تولد کودک در هلند و رابطه خانوادگی استفاده می‌شود.
مدرک اقامت والد اسپانسر	باید نشان دهد والد مربوطه اقامت معتبر هلند دارد یا شرایط قانونی دیگری که IND تعیین کرده است را دارد.
مدارک مربوط به اسپانسر	والدی که کودک با او در هلند زندگی می‌کند به‌عنوان اسپانسر معرفی می‌شود و نام او روی مدرک اقامت کودک درج خواهد شد.
مدارک خانوادگی	برای اثبات رابطه والد و فرزند، در صورت نیاز به ارائه مدارک تکمیلی.
مدارک مربوط به معافیت MVV	در صورت مشمول بودن، باید مدرک معافیت کودک از الزام MVV ارائه شود.
Antecedents Certificate	برای کودک ۱۲ ساله یا بالاتر، فرم مربوط به سوابق کیفری باید تکمیل و امضا شود.

طبق اطلاعات فعلی IND، اگر کودک و والد تمام شرایط اصلی این مسیر را داشته باشند، نبودن پاسپورت یا مدرک سفر برای کودک به‌تنهایی باعث رد درخواست نمی‌شود. با این حال، برای والد همچنان ارائه کپی پاسپورت یا مدرک سفر موردنیاز است.

مدارک خارجی و ترجمه

اگر برای پرونده به مدارک رسمی خارجی نیاز باشد، باید الزامات IND درباره قانونی‌سازی (legalisation) و ترجمه رعایت شود. IND در مسیرهای اقامت خانوادگی اعلام می‌کند که مدارک رسمی خارجی در صورت نیاز باید قانونی‌سازی شده و به یکی از زبان‌های هلندی، انگلیسی، فرانسوی یا آلمانی ترجمه شوند.

بنابراین برای خانواده ایرانی نباید فرض کرد که صرفاً ترجمه فارسی به انگلیسی برای تمام مدارک کافی است؛ نوع سند و الزامات همان درخواست تعیین می‌کند که چه اقدامی لازم است.

هزینه درخواست اقامت کودک

هزینه فعلی درخواست اقامت برای کودک زیر ۱۸ سال، از جمله کودک متولد هلند، ۸۵ یورو است. همین مبلغ در جدول رسمی هزینه‌های IND برای درخواست اولیه، تغییر هدف اقامت و تمدید این نوع اقامت درج شده است.

در نتیجه، بهتر است مدارک را قبل از ثبت درخواست بر اساس شرایط دقیق خانواده بررسی کرد؛ به‌خصوص اگر یکی از والدین اقامت دائم، تابعیت هلندی یا وضعیت اقامتی متفاوتی داشته باشد، چون مسیر حقوقی پرونده ممکن است تغییر کند.

هزینه و مدت زمان دریافت اقامت کودک متولد هلند

درخواست اقامت کودک متولد هلند از نظر هزینه و زمان بررسی، مسیر نسبتاً مشخصی دارد. طبق آخرین اطلاعات IND که در ۲۴ ژوئیه ۲۰۲۶ به‌روزرسانی شده، هزینه این درخواست ۸۵ یورو است و IND باید در حالت معمول ظرف ۹۰ روز درباره درخواست تصمیم بگیرد.

هزینه درخواست اقامت

هزینه درخواست برای کودک زیر ۱۸ سال، از جمله کودک متولد هلند، در سال ۲۰۲۶ برابر با ۸۵ یورو است. این مبلغ برای درخواست اولیه، تغییر هدف اقامت و تمدید این نوع اقامت در جدول رسمی هزینه‌های IND نیز درج شده است.

بنابراین هزینه رسمی خود درخواست به شکل زیر است:

مورد	مبلغ / مدت
هزینه درخواست اقامت کودک متولد هلند	۸۵ یورو
مهلت تصمیم‌گیری معمول IND	حداکثر ۹۰ روز
نوع اقامت	Type I؛ اقامت موقت عادی

این مبلغ فقط هزینه دولتی درخواست است و هزینه‌هایی مانند ترجمه یا قانونی‌سازی مدارک، در صورت نیاز، جداگانه محاسبه می‌شوند. همچنین هزینه‌های درخواست در هلند هر سال در اول ژانویه به‌روزرسانی می‌شوند؛ بنابراین برای پرونده‌ای که در سال دیگری ثبت می‌شود باید مبلغ همان سال بررسی شود.

مدت بررسی پرونده

IND اعلام کرده است که برای این درخواست باید ظرف ۹۰ روز تصمیم بگیرد. اگر پرونده ناقص باشد یا بررسی آن به زمان بیشتری نیاز داشته باشد، امکان تمدید مهلت تصمیم‌گیری وجود دارد و IND در این شرایط به متقاضی اطلاع می‌دهد.

بنابراین نباید «۹۰ روز» را به‌عنوان تضمین دریافت اقامت در این مدت در نظر گرفت؛ این عدد مهلت قانونی تصمیم‌گیری IND است، نه تضمین مثبت بودن نتیجه پرونده.

مدت اعتبار اقامت کودک

اقامت صادرشده برای این مسیر Type I است و مدت اعتبار آن به وضعیت اقامتی والد اسپانسر بستگی دارد. اگر اسپانسر دارای اقامت موقت باشد، تاریخ پایان اقامت کودک با تاریخ پایان اقامت اسپانسر یکسان خواهد بود. اما اگر اسپانسر شهروند هلند یا دارنده اقامت دائم باشد، اقامت کودک می‌تواند برای ۵ سال صادر شود.

در نتیجه، تولد کودک در هلند به این معنی نیست که کودک بلافاصله اقامت دائم دریافت می‌کند. حتی در حالتی که مجوز پنج‌ساله صادر شود، این مجوز همچنان در دسته اقامت موقت عادی Type I قرار دارد.

تمدید اقامت کودک

اگر اعتبار مجوز اقامت کودک رو به پایان باشد، امکان درخواست تمدید وجود دارد. IND اعلام کرده که تمدید این اقامت نیز به‌صورت آنلاین امکان‌پذیر است و برای کودک ۱۲ ساله یا بالاتر، در شرایط مربوط، خود کودک نیز می‌تواند با DigiD درخواست را ثبت کند.

بنابراین باید بین مدت اعتبار کارت اقامت و اقامت دائم یا تابعیت تفاوت گذاشت. کارت پنج‌ساله، حتی اگر برای کودک صادر شود، به‌خودی‌خود به معنی دریافت اقامت دائم یا تابعیت هلندی نیست.

آیا تولد فرزند در هلند باعث اقامت والدین می‌شود؟

خیر؛ تولد فرزند در هلند به‌تنهایی برای پدر یا مادر اقامت ایجاد نمی‌کند. اگر کودک نیز تابعیت هلندی نداشته باشد، تولد او معمولاً فقط می‌تواند در چارچوب شرایط مشخص IND، مبنای درخواست اقامت برای خود کودک باشد. بنابراین نباید «اقامت کودک متولد هلند» را با «اقامت والد از طریق فرزند» یکی دانست.

اما اگر کودک تابعیت هلندی داشته باشد، وضعیت والد غیرهلندی می‌تواند متفاوت باشد. در چنین شرایطی، یکی از مسیرهایی که باید بررسی شود، حق اقامت بر اساس رویه Chavez است. این مسیر به این دلیل مطرح می‌شود که در برخی شرایط، رد حق اقامت والدِ مراقب می‌تواند عملاً کودک هلندی را مجبور به ترک قلمرو اتحادیه اروپا کند. IND برای بررسی این موضوع شرایط مشخصی دارد.

شرایط مهم در مسیر Chavez

برای اینکه والد غیرهلندی بتواند از این مسیر استفاده کند، صرف داشتن فرزند هلندی کافی نیست. طبق شرایط فعلی IND، مواردی مانند این‌ها بررسی می‌شوند:

• کودک زیر ۱۸ سال و دارای تابعیت هلندی باشد.
• بین متقاضی و کودک رابطه خانوادگی یا رابطه والدینی قابل اثبات وجود داشته باشد.
• کودک در هلند زندگی کند یا قرار باشد در هلند همراه متقاضی زندگی کند.
• متقاضی واقعاً در مراقبت و تربیت کودک نقش داشته باشد.
• میان کودک و متقاضی وابستگی شدید وجود داشته باشد.
• متقاضی در شرایط مربوط، حق اقامت خود را از طریق تابعیت یا اقامت در کشور دیگری از اتحادیه اروپا نداشته باشد.

نکته مهم در اینجا مفهوم وابستگی شدید کودک است. IND بررسی می‌کند که آیا کودک واقعاً به حضور والد وابسته است یا خیر. بنابراین اینکه یک فرد صرفاً نامش به‌عنوان پدر یا مادر در اسناد کودک ثبت شده باشد، لزوماً برای دریافت این نوع حق اقامت کافی نیست.

نقش مراقبت واقعی از کودک

در پرونده‌های Chavez، میزان مشارکت والد در زندگی روزمره کودک اهمیت دارد. والد باید بتواند نشان دهد که در عمل در مراقبت و تربیت کودک نقش دارد. این موضوع با صرف پرداخت هزینه‌های کودک یا داشتن ملاقات‌های گاه‌به‌گاه یکسان نیست.

همچنین اگر کودک با والد دیگری زندگی می‌کند، شرایط نگهداری، حضانت، میزان تماس و نقش واقعی هر یک از والدین می‌تواند در ارزیابی وابستگی کودک اهمیت داشته باشد. بنابراین نتیجه پرونده را نمی‌توان تنها با توجه به تابعیت هلندی کودک پیش‌بینی کرد.

آیا مادر یا پدر به‌صورت خودکار اقامت می‌گیرد؟

خیر. حتی اگر کودک در هلند متولد شده و هلندی باشد، اقامت والد غیرهلندی باید بر اساس یک مبنای قانونی مستقل بررسی شود.

برای مثال:

وضعیت	نتیجه
کودک در هلند متولد شده ولی هلندی نیست	تولد کودک به‌تنهایی برای والد اقامت ایجاد نمی‌کند
کودک هلندی است و والد غیرهلندی است	امکان بررسی مسیر Chavez وجود دارد
والد فقط رابطه بیولوژیک با کودک دارد	به‌تنهایی تضمین‌کننده اقامت نیست
والد واقعاً مراقب کودک هلندی است و وابستگی شدید وجود دارد	شرایط Chavez می‌تواند قابل بررسی باشد
کودک و والد هر دو اقامت مستقل دیگری دارند	باید بر اساس همان وضعیت اقامتی نیز پرونده بررسی شود

بنابراین عبارت «اقامت از طریق تولد فرزند در هلند» از نظر حقوقی می‌تواند گمراه‌کننده باشد. در واقع دو مسیر متفاوت وجود دارد: یکی اقامت خود کودک متولد هلند و دیگری، در شرایط خاص، حق اقامت والد غیرهلندیِ کودک هلندی. مسیر دوم با تولد فرزند به‌صورت خودکار ایجاد نمی‌شود و شرایط Chavez باید به‌طور جداگانه احراز شود.